Türkiye, sahip olduğu toryum kaynaklarını nükleer yakıt olarak kullanma çabalarını yoğunlaştırdı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın bağlı kurumu Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK) ile Danimarka merkezli Copenhagen Atomics arasında nükleer enerji alanındaki yenilikçi teknolojilerde Ar-Ge kapasitesini artırmayı hedefleyen bir mutabakat zaptı imzalandı. İmza törenine Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da katıldı.
Toryumun Nükleer Yakıta Dönüştürülmesi Hedefleniyor
Mutabakat kapsamında, Türkiye’nin toryum rezervlerinin yüksek katma değerli nükleer teknolojilerde kullanılması amaçlanıyor. Bu çalışma sürecine yerli sanayi ve teknoloji şirketleri, araştırmacılar ve mühendislik alanındaki beşeri kaynakların dahil edilmesi planlanıyor. Önemli bir çalışma alanı, toryumun yeni nesil reaktör teknolojileri olan Ergimiş Tuz Reaktörleri’nde kullanılmasının sağlanması olacaktır. Türkiye’de üretilmesi hedeflenen toryum bileşiklerinin nükleer yakıt standartlarını karşılaması için Ar-Ge ve projelendirme faaliyetleri gerçekleştirilecek. Türkiye, bu çalışmalarını ilerleterek uluslararası ölçekte bir toryum bazlı nükleer yakıt tedarikçisi konumuna ulaşmayı hedefliyor.
Bakan Bayraktar’dan Ticari Ürün Vurgusu
Bakan Bayraktar, imzalanan mutabakatın, toryumun farklı bir nükleer yakıt seçeneği olarak değerlendirilmesi açısından önem taşıdığını belirtti. Yürütülen Ar-Ge çalışmalarının ileride ticari bir ürüne dönüşeceğini ifade eden Bayraktar, “Farklı bir yakıt, özellikle toryum olması açısından bu işbirliği önemli,” diye konuştu. Küçük modüler reaktörlerin nükleer enerjide yeni bir dönemin önemli unsurlarından biri haline geldiğine dikkat çeken Bayraktar, dünya genelinde birçok ülkenin bu teknoloji üzerine çalıştığını ve Türkiye’nin de bu konuda kamu kurumları, yatırımcılar ve sektör paydaşlarıyla iş birliği yaptığını aktardı.
Toryum Dışa Bağımlılığı Azaltabilir
Copenhagen Atomics tarafından geliştirilen teknolojide toryum yakıtının önemine dikkat çeken Bayraktar, Türkiye’nin toryum kaynaklarının değerlendirilmesinin nükleer yakıt alanında dışa bağımlılığı azaltabileceğini söyledi. İşbirliğinin sonuç vermesini beklediklerini dile getiren Bayraktar, “Bu işbirliği, ümit ediyorum netice verecek ve bu alandaki çalışmalar ileride ticarileşebilecek bir ürüne dönüşecek,” ifadelerini kullandı. Çalışmaların TENMAK ve ilgili kamu kurumlarıyla koordineli olarak gerçekleştirileceğini vurgulayan Bayraktar, Türkiye’nin yeni nesil nükleer teknolojilerde kendi kapasitesini geliştirmesinin önemine değindi.
Ergimiş Tuz Reaktörleri İçin Ar-Ge Yapılacak
Danimarka merkezli Copenhagen Atomics, toryumun nükleer yakıt çevriminde kullanılmasını mümkün kılabilecek dördüncü nesil reaktör konseptlerinden biri olan Ergimiş Tuz Reaktörleri üzerinde çalışmalar yürütüyor. Şirketin geliştirdiği “Onion Core” adı verilen Modüler Ergimiş Tuz Reaktörü konsepti, bu çalışmaların önemli başlıkları arasında yer alıyor. TENMAK ile yürütülen iş birliği çerçevesinde, söz konusu teknolojinin Türkiye’nin araştırma altyapısı, nitelikli insan kaynağı ve sanayi yeterlilikleri ile birlikte değerlendirilmesi planlanıyor. Türkiye’de TENMAK’ın mevcut araştırma altyapısında toryum bileşiklerinin üretimi ve nükleer yakıt teknolojilerinin geliştirilmesi için çalışmalar sürdürülüyor. Yeni mutabakatla birlikte bu çalışmaların uluslararası işbirliğiyle daha ileri bir aşamaya taşınması hedefleniyor.
